Намын дотоод ардчилал, нэр дэвшүүлэх процесс - Бодлогын асуудал №41
Ардчилсан тогтолцоонд улс төрийн намууд нь иргэд сайн дурын үндсэн дээр эвлэлдэн нэгдэж улс төрийн хүсэл зориг, үзэл бодлоо илэрхийлэх, улс төрийн эрх мэдэлд хүрэх, засаглалд оролцох гүүр болдог. Энэ утгаар харвал улс төрийн нам нь засгийн бүх эрх ард түмний мэдэлд байх Үндсэн хуулийн зарчмыг хэрэгжүүлэхэд нэн чухал үүрэгтэй ардчиллын институци билээ. Нам энэхүү үүргээ гүйцэтгэх чадавхаа бүрдүүлж, институцийн хувьд бэхжихэд дотоод ардчилал нь туйлын чухал нөлөөтэй. Ийм ч учраас 2019 онд Үндсэн хуульд туссан нэмэлт, өөрчлөлтөд “Намын дотоод зохион байгуулалт ардчилсан зарчимд нийцсэн, хөрөнгө орлогын эх үүсвэр, зарцуулалт нь нийтэд ил тод байна” гэж заасан (МУҮХ-ийн 19’).
Энэхүү бодлогын цувралд намын дотоод ардчиллын талаарх олон талт ойлголтоос нэр дэвшигчийг тодруулах процессыг онцлон авч үзлээ. Эдүгээ улс төрд идэвхтэй үйл ажиллагаа явуулж буй намуудын нэр дэвшигчдээ тодруулж ирсэн процесс нь сонгуулийн зардал, санхүүжилтийн ил тод байдалтай шууд холбогдох бөгөөд энэ нь сонгогдох эрх, сонгуулийн тэгш оролцоо, улмаар парламентын төлөөлөх чадавхад таагүй нөлөө үзүүлж ирсэн. Үүнийг залруулахад чиглэсэн зарим зохицуулалт 2023 онд батлагдсан Улс төрийн намын тухай хууль, УИХ-ын сонгуулийн хуульд туссан нэмэлт, өөрчлөлтөд багтжээ. Гэсэн хэдий ч намын дотоод ардчиллыг хангах, үүнд нэр дэвшигчдийг тодруулах гэх мэт асуудал нь намын дүрэм, дотоод зохион байгуулалттай шууд холбоотой тул хуулиар нарийвчлан зохицуулах боломжгүй бөгөөд олон улсын стандартыг авч үзвэл чингэх нь угаасаа зохимжгүй юм. Энэ нөхцөлд хуулиар тогтоосон ерөнхий зарчим, зарим тодорхой шаардлагын хүрээнд улс төрийн намууд өөрсдөө юуны түрүүнд манлайлал үзүүлж, дотоод ардчилалтай холбоотой асуудлуудаа олон улсын чиг хандлага, сайн туршлагад дөхүүлэн шинэчлэх нь хэтдээ намын төлөвшил, намын системийн хөгжилд сайн нөлөө үзүүлнэ. Үүнд дөхөм болох зөвлөмжийг энэхүү бодлогын цувралын төгсгөлд толилуулна.
Хөдөлмөр эрхлэлт, нийгмийн хамгааллын салбар дахь хандивлагчдын зээл, тусламжийн зарцуулалтад хийсэн жендэрийн дүн шинжилгээ
Хэвлэн нийтэлсэн: НҮБ-ын Хөгжлийн хөтөлбөр
Он: 2004
Файлын төрөл: pdf
Файл: /uploads/site/1126/res_mat/Donor_budgetDistribution_2004_mong.pdf
Түлхүүр үг: хандивлагчдын зээл тусламж ба Монгол, амьжиргааны түвшин, ядуурлыг бууруулах хөтөлбөр, хөдөлмөр эрхлэлт, өрхийн орлого, нийгмийн хамгаалал ба нийгмийн халамж, Монголын эдийн засгийн амьдрал дахь жендерийн тэгш байдал, бичил санхүүгийн төсөл
Хэвлэн нийтэлсэн:
Он: 2004
Файлын төрөл: pdf
Файл: /uploads/site/1126/res_mat/corruption_Nov71.pdf
Түлхүүр үг: авилгалтай тэмцэх бодлого, улс төрийн бодлого, авилгал
Monitoring Report of the Implementation of the Government’s National Anti-Corruption Program in Mongolia
Хэвлэн нийтэлсэн: Transparency Fund
Он: 2004
Файлын төрөл: pdf
Файл: /uploads/site/1126/res_mat/corruption_Nov7_eng.pdf
Түлхүүр үг: corruption in Mongolia, anti-corruption program, anti-corruption program monitoring, national anti-corruption program
Хэвлэн нийтэлсэн: НҮБ-ын Хүн Амын Сан
Он: 2003
Файлын төрөл: pdf
Файл: /uploads/site/1126/res_mat/RHS_mong_14_10.pdf
Түлхүүр үг: нөхөн үржихүйн эрүүл мэнд, хүүхдийн эрүүл мэнд, төрөлт, бздх, хдхв/дох-ын халдварь эрүүл мэндийн салбар, Монгол
Balancing priorities: Latvias agriculture and rural development in a European Union Context
Хэвлэн нийтэлсэн: Sant Maral
Он: 2004
Файлын төрөл: pdf
Файл: /uploads/site/1126/res_mat/Santmaral_11_2004_eng.pdf
Түлхүүр үг: election, social and economic policy, government policy, political parties in Mongolia, voters of Mongolia, sant maral
Хэвлэн нийтэлсэн: Parliament of Mongolia
Он: 2002
Файлын төрөл: pdf
Файл: /uploads/site/1126/res_mat/PSMFLaw_Engl_final.pdf
Түлхүүр үг: public sector management, finance law of Mongolia, local and state budget, fiscal management
