Улс төрийн нам, сонгууль,
Ардчилсан сайн засаглал,
#СонгуулийнАжиглалт,
Судалгаа,
2025,
Сонгуулийн маргаан шийдвэрлэх ажиллагааг боловсронгуй болгох нь
Хэвлэн нийтэлсэн: Нээлттэй Нийгэм Форум
Он: 2025
Төрөл: Судалгаа
Файл татах: Үзэх
Түлхүүр үг: Үндсэн хууль, төрийн эрх мэдлийн хуваарилалт, хяналт-тэнцэл, програмчилагдсан зөрчил, Үндсэн хуулийн реализм, нэмэлт өөрчлөлт.
Хөтөлбөр: Ардчиллын институцүүдийг бэхжүүлэх нь
Абстракт
Монгол Улсын 1992 оны Үндсэн хуулийг Үндсэн хуулийн реализм хандлагаар шинжилж, анх батлагдах үеийн улс төрийн зөвшлийн үр дүнд бий болсон “програмчилагдсан зөрчил” хэрхэн төрийн эрх мэдлийн хуваарилалт, хяналт- тэнцлийн тогтолцоонд доголдол үүсгэж ирснийг энэ өгүүлэл тайлбарлана. Нэг талаас хуулийн төслийг бичсэн хүмүүс, нөгөө талаас хэлэлцэж баталсан хүмүүсийн улс төрийн ашиг сонирхол ямагт зөрчилддөг, тэдгээрийн зөвшлийг хууль тусгадаг, тиймээс бүх хууль ямагт програмчилагдсан зөрчилтэй байдаг. Тэдгээр зөрчлийг 1) хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах, 2) шүүхээс тайлбарлах гэсэн хоёр замаар шийдвэрлэдэг. Судалгаанд парламентын болон ерөнхийлөгчийн засгийг дэмжсэн хүчнүүдийн буулт-зөвшлөөс шалтгаалсан институц хоорондын зөрчил, Засгийн газрын тогтворгүй байдалд нөлөөлсөн сонгуулийн мөчлөгийн уялдаа, “зөвшилцөх” хэмээх ойлголтын тайлбарын маргаан зэрэг бодит улс төрийн динамикийг түүхэн жишээ, эрх зүйн өөрчлөлтийн үр нөлөөтэй холбон авч үзэв. 2000, 2019, 2022, 2023 онд Үндсэн хуульд оруулсан нэмэлт, өөрчлөлтүүд нь эдгээр програмчилагдсан зөрчлийг шат дараатайгаар засч, Ерөнхий сайдыг томилох журам, итгэл үзүүлэх/эс үзүүлэх механизм, сонгуулийн мөчлөгийн асинхрончлол зэргээр дамжуулан гүйцэтгэх засаглалын тогтвортой байдлыг бэхжүүлэхэд чиглэснийг өгүүлэл нотолж байна. Мөн Үндсэн хуулийн цэцийн шийдвэр ч програмчилагдсан зөрчлийг засах гол арга зам байдгийг харуулна. Эцэст нь, Монгол Улсын Үндсэн хууль нь нэмэлт, өөрчлөлт, шүүхийн тайлбар, улс төрийн жишиг-заншилтай уялдан “цогц Үндсэн хууль” шинжид алхам алхмаар дөхөж буйг харуулна.
Хэвлэн нийтэлсэн: Нээлттэй Нийгэм Форум
Он: 2025
Төрөл: Судалгаа
Файл татах: Үзэх
Түлхүүр үг: Үндсэн хууль, төрийн эрх мэдлийн хуваарилалт, хяналт-тэнцэл, програмчилагдсан зөрчил, Үндсэн хуулийн реализм, нэмэлт өөрчлөлт.
Хөтөлбөр: Ардчиллын институцүүдийг бэхжүүлэх нь
Шинэ
2006-04-04
Байгаль орчны талаарх иргэдийн мэдлэгийг хэвлэл мэдээллийн хэрэгслийн тусламжтайгаар сайжруулах нь
2006-04-04
Төслийн үр дүнд байгаль орчны талаарх мэдлэгийн түвшин, давтамж, агуулга зэрэг тоон үзүүлэлтүүдийг гаргахын сацуу иргэдийн мэдлэгийн түвшинг тогтооно. Сургалтын үр дүнд сэтгүүлчдийн чадварт өөрчлөлт орж иргэдийн байгаль орчны талаарх мэдлэгийн хүрээг тэлэхэд жинтэй хувь нэмэр оруулна гэж үзэж буй.
Хэвлэн нийтэлсэн:Дэлхийн Банк
Он:2006
Төрөл:Судалгаа
Файл татах:/uploads/site/1126/res_mat/bos20060404.pdf
Түлхүүр үг:хэвлэл мэдээл ба байгаль орчин, байгаль орчны мэдээлэл, байгаль орчны мэдлэг
Хөтөлбөр:*
Шинэ
Энэхүү тайланд асар их хэмжээний чанарын болон тоон баримтанд үндэслэсэн эмпирик судалгааны үр дүнг боловсролын салбарын системийн дүн шинжилгээтэй хослуулах замаар Монгол Улсын боловсролын салбарын санхүүжилтийн бүтэц, сургуулийн түвшний хөрөнгийн бодит хуваарилалтыг харуулахыг зорилоо.
Хэвлэн нийтэлсэн:Дэлхийн Банк
Он:2006
Төрөл:Судалгаа
Файл татах:/uploads/site/1126/res_mat/BolovsrolynSanhvvjiltBook.pdf
Түлхүүр үг:боловсролын салбар, боловсролын санхүүжилт, боловсролын төсвийн зарцуулалт, сургуулийн төсөв зардал, төсвийн байгууллагын удирдлага санхүүжилт
Хөтөлбөр:*
Шинэ
2006-03-21
Монгол Улсын 2005 оны төсвийн төлөвлөлт, гүйцэтгэлд хийсэн мэргэжлийн шинжилгээ
2006-03-21
Шинжилгээний хамарсан хүрээ, бүтэц, арга зүй: Энэхүү мэргэжлийн шинжилгээ нь: (i) Төсвийн төлөвлөлт, тэнцэл ба төвлөрөл, (ii) Төсвийн орлогын гүйцэтгэлийн шинжилгээ, (iii) Эдийн засаг дахь татварын ачаалал, мэдрэмжийн шинжилгээ, (iv) Төсвийн зарлагын гүйцэтгэлийн шинжилгээ, (v) Орон нутгийн төсвийн гүйцэтгэлд зарим аймгийн жишээн дээр хийсэн шинжилгээ, (vi) Улсын төсвийн хөрөнгө оруулалт, түүний үр ашгийн шинжилгээ, харьцуулсан үнэлгээ, (vii) Төсвийг төлөвлөх, гүйцэтгэлд шинжилгээ хийх аргачлал, загвар, програм хангамж, (viii) Улсын гадаад өр, зээлийн төлөв байдал, (ix) Дунд ба урт хугацаанд улсын санхүү, төсвийн тогтвортой, тэнцвэртэй байдлыг хангах бодлого, стратегийг “Монгол улсыг 2021 он хүртэл хөгжүүлэх цогц бодлого”-той уялдуулахтай холбогдсон асуудлууд, (x) Нэгдсэн дүгнэлт, санал, зөвлөмж гэсэн үндсэн арван бүлгээс бүрдэж байгаа юм.
Хэвлэн нийтэлсэн:Дэлхийн Банк
Он:2006
Төрөл:Судалгаа
Файл татах:/uploads/site/1126/res_mat/2005MergejliinShinjilgeeFromECTAC.pdf
Түлхүүр үг:улсын төсөв, санхүүгийн төлөвлөлт, төсвийн тэнцэл, төсвийн хөрөнгө оруулалт, төсвийн үр ашгийн шинжилгээ, төсөв ба татвар
Хөтөлбөр:*
Шинэ
Олон Улсын Зөвлөх бүлгийн энэхүү тайланд Олборлох Салбарын Ил Тод Байдлын Санаачилгын зорилго, зарчим, шалгуурууд, хэрэгжүүлэх хөшүүрэг, тулгарах сорилт, цаашид зохицуулах асуудал зэргийг багтаасан ба дээрх санаачилгыг хэрэгжүүлэх үүрэгтэй төр, засгийн албан тушаалтнууд мөн уул уурхайн компаниудын удирдлагад гарын авлага болохуйц мэдээллийг багтаасан болно.
Хэвлэн нийтэлсэн:Нээлттэй Нийгэм Форум
Он:2006
Төрөл:Судалгаа
Файл татах:/uploads/site/1126/res_mat/OlborlohUildverlelSanaachilga.pdf
Түлхүүр үг:Монгол улсын олборлох салбар, олборлох салбарын ил тод байдал, олборлох үйлдвэрлэлийн ил тод байдал, уул уурхайн салбар, олборлох салбарын ил тод байдлын санаачилга ба Монгол
Хөтөлбөр:Эрдэс баялгийн салбарын сайн засаглалыг дэмжих нь
Шинэ
Нээлттэй Нийгэм Форум, МУИС-ийн Эдийн Засгийн Сургуультай хамтран Монгол Улсын Эдийн засгийн эрх чөлөөг хоёр дахь жилдээ судалж байгаа ба 2006 оны шинэ судалгаагаар институцийн хөгжил эдийн засгийн өсөлтөд хэрхэн нөлөөлөх талаас нь авч судлан Бодлогын зөвлөмж гаргасан болно. Уг зөвлөмжид засаглалын чанарыг сайжруулах, өмчийн эрх, гэрээний биелэлт, авилгатай тэмцэхэд анхаарах хэрэгтэй санаануудыг судалгааны дүнд тулгуурлан бэлтгэжээ.
Хэвлэн нийтэлсэн:Нээлттэй Нийгэм Форум
Он:2006
Төрөл:Ном
Файл татах:/uploads/site/1126/res_mat/Index2006.pdf
Түлхүүр үг:эдийн засгийн эрх чөлөө, институцийн хөгжил, эдийн засгийн өсөлт, трансагцийн зардал, трансагцийн ойлголт, Mонгол дахь институцийн хөгжил, Mонголын эдийн засгийн өрсөлдөх чадвар
Хөтөлбөр:Нийтийн төсөв, санхүүгийн удирдлагыг сайжруулах
Шинэ
2006-02-08
Сэтгэцийн бэрхшээлтэй хүүхдүүдийн суурь боловсрол эзэмших боломжийг нэмэгдүүлэх
2006-02-08
Монгол Улсын хүүхэд бүр заавал бөгөөд үнэ төлбөргүйгээр эзэмшихээр хуульчлагдсан суурь боловсролд сэтгэцийн хөгжлийн бэрхшээлтэй хүүхдийг хамруулахад тохиолдож буй бэрхшээл, түүнийг арилгах нөлөө бүхий хууль эрх зүйн болон бодлогын хүрээний зохицуулалт, хэрэгжилтийн түвшний арга хэмжээг Нээлттэй Нийгэм Форумын бодлогын судалгааны тэтгэлэгт хөтөлбөрийн хүрээнд судлаач Л. Золбаатар судаллаа.
Хэвлэн нийтэлсэн:Нээлттэй Нийгэм Форум
Он:2006
Төрөл:Судалгаа
Файл татах:/uploads/site/1126/res_mat/SetgetsHugjil.pdf
Түлхүүр үг:сэтгэцийн хөгжлийн бэрхшээлтэй хүүхдүүд, хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэний нийгмийн хамгааллын тухай хууль, хөгжлийн бэрхшээлтэй хүүхэд
Хөтөлбөр:*
Шинэ
2006-01-26
Монгол улс аялал жуулчлалыг хөгжүүлэх зорилгоор зүүн хойд азийн бүс нутагтай тээврийн дэд бүтцээ нэгтгэх боломж
2006-01-26
Судалгаагаар Монгол улс Зүүн Хойд Азийн зах зээлтэй тээврийн дэд бүтцээ холбосноор бий болох эдийн засгийн үр нөлөөг авч үзлээ. Судалгааны хүрээнд Дорнод аймгийн Халхгол сумын төв Сүмбэрийг Монгол-Хятадыг холбон тавигдах Нөмрөгийн гүүртэй холбон 100 км засмал тавих хувилбарыг сонгосон болно.
Хэвлэн нийтэлсэн:Нээлттэй Нийгэм Форум
Он:2006
Төрөл:Судалгаа
Файл татах:/uploads/site/1126/res_mat/SorosHoidAsia.pdf
Түлхүүр үг:зам тээврийн дэд бүтэц, мянганы зам, аялал жуулчлалын хөгжил, зүүн хойд азийн зах зээл ба Монгол
Хөтөлбөр:*
Шинэ
Байгалийн баялаг ихтэй улс оронд тус баялгийг зохистой хэлбэрээр удирдахгүй тохиолдолд эдийн засгийн бусад салбарт сөрөг нөлөө үзүүлэх, цөөн бүтээгдэхүүний үнийн хэлбэлзлээс эдийн засаг хэт хамааралтай болох зэрэг сөрөг үр дагавар авчирдаг. Цаашилбал авилга, хээл хахууль цэцэглэх, нийгмийн баялгийн үр шимийг цөөн хүн хүртэх, ядуурал нэмэгдэх аюул бодитой байдгийг олон улс орны хөгжлийн жишээ гэрчилнэ. Энэ чиглэлд өөрсдийн хувь нэмрээ оруулах үүднээс төр засаг эрдэс баялгийн салбараас олох хөрөнгө мөнгийг хамгийн оновчтойгоор хэрхэн хуваарилах боломжтой талаар Нээлттэй Нийгэм Форумаас цуврал уулзалт, судалгаа зэрэг арга хэмжээ явуулж байгаагийн нэг нь энэхүү судалгааны тайлан юм.
Хэвлэн нийтэлсэн:Нээлттэй Нийгэм Форум
Он:2006
Төрөл:Судалгаа
Файл татах:/uploads/site/1126/res_mat/ErdesiinSan.pdf
Түлхүүр үг:Монголын уул уурхайн салбарын хөгжил, эрдсийн сангийн тухай хууль, Монголд эрдсийн сан байгуулах боломж нөхцөл, эрдсийн сангийн төрөл, эрдсийн сангийн бодлого
Хөтөлбөр:*
Шинэ
Зохиогч: D.Dugerjav, L.Byambaa, M.Altangerel, S.Tsembelmaa
Хэвлэн нийтэлсэн: Open Society Forum
Он: 2004
Файлын төрөл: pdf
Файл: /uploads/site/1126/res_mat/CitizenTax.pdf
Түлхүүр үг: citizen and tax, tax laws in Mongolia, Mongolian tax law, business and tax, taxpayers, rights and duties of a taxpayer, authorities tax, excise tax, customs duty, tax type
Хэвлэн нийтэлсэн: Open Society Forum
Он: 2004
Файлын төрөл: pdf
Файл: /uploads/site/1126/res_mat/CitizenTax.pdf
Түлхүүр үг: citizen and tax, tax laws in Mongolia, Mongolian tax law, business and tax, taxpayers, rights and duties of a taxpayer, authorities tax, excise tax, customs duty, tax type
Хэвлэн нийтэлсэн:Open Society Forum
Он:2004
Төрөл:Судалгаа
Файл татах:/uploads/site/1126/res_mat/CitizenTax.pdf
Түлхүүр үг:citizen and tax, tax laws in Mongolia, Mongolian tax law, business and tax, taxpayers, rights and duties of a taxpayer, authorities tax, excise tax, customs duty, tax type
Хөтөлбөр:*
Шинэ
Land issues concern all citizens of Mongolia and are becoming increasingly relevant for foreigners and foreign legal entities. In order to understand better the nature and implications of current land reforms, we prepared this guidebook. In it we offer a comprehensive description of all aspects of land relations concerning ownership, possession and use.
Хэвлэн нийтэлсэн:OSF
Он:2004
Төрөл:Судалгаа
Файл татах:/uploads/users/3092/files/2004_Gazriinkhariltsaaniishinetgel_Eng.pdf
Түлхүүр үг:Reforming Land Relations In Mongolia
Хөтөлбөр:Ардчиллын институцүүдийг бэхжүүлэх нь